Wat een gezin, een organisatie en een oorlog met elkaar gemeen hebben

Wat heeft een gescheiden moeder met rugklachten gemeen met een oprichter die zijn organisatie ziet verscheuren, en met de oorlog in Iran?

Meer dan je denkt.

In mijn nieuwe essay volg ik één mechanisme op drie schalen. Niet als politieke analyse, maar als iets wat ik dagelijks zie in mijn werk als coach en therapeut, en wat zich op wereldschaal herhaalt met catastrofale gevolgen.

Drie dingen die ik laat zien:

1. Spanning wil ergens heen Wie haar niet kan dragen, exporteert haar. Naar wie ertussenin zit. Naar wie minder macht heeft. Naar wie het minst kan terugduwen. Dat gebeurt eerst bijna onmerkbaar. Dan wordt het voelbaar. En uiteindelijk reageert het systeem: een dochter die zich terugtrekt, medewerkers die vertrekken, een oliecrisis die zich verspreidt naar voedselketens en economieën ver buiten het conflict.

Wie de spanning niet kan dragen, geeft haar door. Wie macht heeft, bepaalt wie haar betaalt.

2. Leiderschap vraagt drie dingen tegelijk Bewustzijn van wat er in jezelf beweegt. Bewustzijn van de context waarin je je bevindt. En het vermogen om aanwezig te blijven bij wat er nu werkelijk is, in plaats van bij het verhaal dat de mind erover maakt.

Wie die verbinding met zichzelf verliest, schiet in een overlevingspatroon. Dat geldt in een gezin, in een organisatie, en op wereldschaal. Hoe groter de macht, hoe groter ook de systeemkrachten die op je inwerken. Obama belichaamde naar mijn waarneming het vermogen om daarin te blijven staan. Bij Trump ontbreekt dat anker vanwege zijn narcistische structuur.

Soms is op je handen blijven zitten de krachtigste beweging.

3. Er is een uitweg, maar die is zeldzaam “We never lost a battle in Vietnam, but we lost the war.” Wie verbonden blijft met zichzelf onder druk weet dat je een oorlog met Iran nooit kunt winnen. Kennedy en Chroestsjov bewezen in 1962 dat het anders kan. Onder maximale systeemdruk vonden beide leiders toch de verbinding met zichzelf terug. Dat is misschien wel de enige echte uitweg. De vraag is of er nu iemand is die die beweging kan maken.

Want de wereld laat ons steeds duidelijker zien wat er gebeurt als mensen aan de macht onvermogend zijn in zichzelf te verwijlen. Niet als waarschuwing. Eerder als spiegel.


In de meeste analyses ontbreekt de link met de menselijke psyche, met wat er beweegt onder woorden en gedrag. Terwijl daar een deel van het antwoord besloten ligt.

Wie meer wil begrijpen van wat er op menselijk niveau beweegt: hoe spanning zich belichaamt, hoe patronen zich herhalen van gezin tot wereldpolitiek, en wat het vraagt om daarin aanwezig te blijven: het volledige essay staat hier.

Leer daarom een berg te zijn in de storm.

Link naar Substack post